การถ่ายภาพ สาว : วิถีแห่ง MUCAS ...... ไม่อยากจะใช้คำว่า ถ่ายภาพ portraits อ่ะครับ เพราะ คำนี้ น่าจะลึกซึ้งกว้างไกลกว่าการถ่ายภาพสาว สวยๆ งามๆ อย่างที่ผมทำอยู่
ผมไม่ใช่ มือโปร หรือ กูรู เรื่องการถ่ายภาพ ไม่ว่าจะเป็นภาพประเภทไหนก็ตาม โดยเฉพาะเรื่อง ถ่ายภาพสาวๆ เนี่ย เพิ่งเริ่มมาไม่นานนัก (น่าเสียดายเวลาที่ผ่านไปจริงๆ อิ อิ )
ดังนั้น เรื่องทั้งหมดที่จะเขียนนี้ เป็นความคิดเห็น และ ความชอบส่วนตัว ซึ่งอาจจะไม่ถูกต้อง 100% หรือ ตรงตามตำรา หรือ ตรงตามรสนิยมของบางท่านนะครับ
คิดว่าเป็นการแลกเปลี่ยนแนวคิดและประสบการณ์กันก้อแล้วกัน
อีกสาเหตุหนึ่ง ทีเขียนเรื่องนี้ขึ้นมา เป็นเพราะผม ดันไปชวนพรรคพวกหลายคน ให้ไปซื้อกล้องถ่ายรูป บางคนเป็นมือใหม่ เลยมีคำถามตามมามากมาย เขียนเป็นเรื่องราวแบบนี้ อาจจะช่วยอธิบายได้ง่ายขึ้น
เริ่มต้นกันที่ หัวข้อ ทางเทคนิค (นิดหน่อย) 4 เรื่องนะครับ คือ หน้าชัดหลังเบลอ ความคมชัดของเลนส์ ค่ารูรับแสงที่เหมาะสม และ การเลือกเลนส์มาถ่ายภาพสาวและการใช้งาน ซึ่งจะเกี่ยวพันกันหมด
หน้าชัดหลังเบลอ ….. การที่จะทำให้ภาพถ่ายออกมา หน้าชัดหลังเบลอ หรือ ชัดตื้น นั้น นอกจาก การใช้ค่ารูรับแสงที่กว้างๆ แล้ว ยังมีปัจจัยอื่นๆ อีกเช่น ระยะจากกล้องถึงตัวแบบ ระยะตัวแบบถึงฉากหลัง ความยาวโฟกัสของเลนส์
ความคมชัดของเลนส์ ...... เลนส์โดยส่วนมาก จะไม่คมชัดเท่ากันตลอดทุกค่ารูรับแสง ถ้าเป็นเลนส์ซูมที่เปลี่ยนความยาวโฟกัสได้ ความยาวโฟกัสต่างกัน ก้ออาจจะคมชัดที่ค่ารูรับแสง ต่างกันได้ โดยทั่วไปแล้ว เลนส์มักจะคมชัดสุดที่ประมาณ 2 f stop จากค่ารูรับแสงกว้างสุดของเลนส์ตัวนั้น และ เลนส์ที่ไม่ใช่เกรดสูง มักจะไม่ค่อยคมมากนักที่ค่ารูรับแสงกว้างสุด
เลนส์ AF 105mm f/2 D DC ที่ผมใช้เป็นหลักในการถ่ายภาพสาว แม้จะคมชัดตั้งแต่ f/2 เป็นต้นมา แต่ค่าที่ดีที่สุด น่าจะเป็น ที่ f/4 – f/5.6
ข้อมูลเรื่องความคมชัดของเลนส์แต่ละตัว อาจจะดูได้จาก http://www.photozone.de/ ครับ
ค่ารูรับแสงที่เหมาะสม ... ถ้าไม่พิจารณาถึงเรื่องการละลายฉากหลัง ที่มีปัจจัยเกี่ยวข้องหลายประการดังที่กล่าวไว้ข้างต้น ผมว่า ประมาณ f/4.5 – f/5.6 น่าจะเหมาะสมดี คือ เป็นการใช้ ค่ารูรับแสงที่ไม่กว้างสุด เลนส์มีความคมขัดสูง และ ภาพที่ออกมา ถ้านางแบบ เอียงข้างให้ จะไม่มีอาการ ตาชัดข้างเดียว หรือ ตาชัด จมูกเบลอ ค่า รูรับแสงนี้ ผมใช้เป็นหลักในการถ่ายภาพสาว ครับ
การเลือกเลนส์มาถ่ายภาพสาวและการใช้งาน .... จาก 3 เรื่องข้างต้น คงต้องมาดูว่า เราควรจะเลือกเลนส์ ที่ความยาวโฟกัสใด และ ควรเลือกใช้ ค่ารูรับแสง อย่างไร
fixed 50mm ..... ข้อดีคือ ราคาไม่สูงมากนัก และเมื่อใช้กับกล้องที่เป็น APS-C แล้ว จะได้ระยะการใช้งานเทียบเท่าประมาณ 75 – 80 mmบนกล้องฟิล์ม หรือ FX ... เวลาที่ใช้งาน ไม่ต้องให้ นางแบบ ถอยห่าง (กรุณาอย่าผวน นะครับ) มากนัก .
ข้อเสียที่สำคัญ คือ ความยาวโฟกัส ที่สั้น ถ้าจะเปิดรูรับแสงแคบลงมาที่ f/5 – f/5.6 อาจจะละลายฉากหลังได้ไม่มากอย่างที่ต้องการ พอเปิดรูรับแสงให้มากขึ้น ฉากหลังละลายดีขึ้น หน้านางแบบ อาจจะไม่คมชัดทั้งใบหน้า (บางกรณี ก้อ OK ถ้าต้องการ mood แบบนั้น) ถ้าเปิดกว้าง ถึง 1.8 (ซึ่งมีหลายทั่น นิยมทำแบบนั้น) ถ้าจะให้ตาทั้ง 2 ข้างชัด คงต้องถ่ายภาพหน้าตรง แบบถ่ายบัตรประชาชน เลยมั๊ง (และ รูรับแสง 1.8 ก็ไม่ใช่ค่า ที่เลนส์คมชัดที่สุดด้วย ..... ยังไม่รวมถึง distortion อื่นๆ นะครับ)
พยายามให้นางแบบ ห่างจากฉากหลังมากที่สุด อาจจะช่วยเรื่องนี้ได้ ภาพประกอบใบนี้ เป็น AF 35mm f/2 D เปิดหน้ากล้อง f/5 ฉากหลังในช่องหน้าต่างละลาย ขณะที่ ฉากหลัง ที่อยู่ใกล้ตัวแบบ ยังชัดอยู่พอสมควร
เลนส์ Fixed 85mm หรือ 105mm ..... ราคาจะสูงกว่า 50mm การใช้งานอาจจะต้องถอยห่างมากหน่อย (ประเด็นนี้ จะมีการการกล่าวถึงเพิ่มเติมต่อไป) ..... แต่เลนส์ 2 ช่วงนี้ มีความยาวโฟกัส พอประมาณ การเปิดรูรับแสงที่ f/4.5 – 5.6 ถ้าฉากหลัง ไม่ใกล้แบบมากเกินไปนัก เรามักจะละลายฉากหลังได้ พอสมควร และ ค่า f/4.5 – 5.6 นี้ เลนส์อยู่ในช่วงที่ คมชัดสูง แถม หน้าของนางแบบ น่าจะชัดเกือบทุกส่วน เรียกว่า 3 เด้ง เลยครับ อิ อิ
2 ภาพนี้ เป็น AF 105mm F/2 DC ที่รูรับแสง f/5 ฉากหลังที่ไกลหน่อย ละลายหายไป ที่ไม่ไกลนัก ละลายพอประมาณ
สรุป ตรงนี้ ก่อนว่า ถ้าเป็นไปได้ น่าจะเลือก เลนส์ที่มี ทางยาวโฟกัส 85mm – 105mm ไว้ก่อน โดยใช้ค่ารูรับแสง ที่ประมาณ f/4.5 – f/5.6 สำหรับ เลนส์ซูมทั่วไป ก็คงจะทำนองเดียวกัน แต่ที่ f/4.5 หรือ f/5.6 อาจจะไม่ใช่ช่วง Peak ของเลนส์ ยกเว้นเลนส์ที่ไวแสง พวก f/2.8 fixed
นอกจากนี้ ถ้าเรามีเลนส์ช่วง normal เลนส์อยู่แค่ 1 ตัว การหาเลนส์ Fixed 85mm หรือ 105mm มาใช้ นอกจากจะนำมาถ่ายภาพสาวไ้ด้ดีแล้ว ยังเป็นการเพิ่มช่วงระยะใช้งาน เวลาไปเที่ยว หรือ ถ่ายภาพประเภทอื่นๆ นะครับ .....
นั่นคือ ถ้าต้องเลือกระหว่าง 50/1.4 กับ 85/1.8 ผมคงจะเลือก 85/1.8 ครับ
ในกรณีที่คิดจะซื้อ Telezoom (เค๊าเรียกกันแบบนี้หรือปล่าว ก้อไม่รู้) มาใช้งาน แล้ว ยังกะจะหา เลนส์ Fixed 85mm หรือ 105mm มาใช้ถ่ายภาพสาวอีก แบบนี้ เอาเงินมารวมกัน แล้วซื้อ Telezoom เกรดดีๆ ไปเลย อาจจะเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่น่าสนใจ
….. ประเด็นที่คงค้างอยู่ คือ การใช้งานว่า จะสะดวกหรือไม่ (ระยะถอย)
หลายทั่น บอกว่า เลนส์ 85 หรือ 105 เพราะต้องถอยหลังไกล ..... เรื่องนี้ อาจจะเกี่ยวข้องกับ style การถ่ายภาพ และ การปรับตัวให้เข้ากับ สถานการณ์ ด้วยมั๊งครับ
ผมใช้เลนส์ 105mm เป็นหลัก ในการถ่ายภาพสาว เพราะ โดยมากจะไป ถ่ายภาพแบบ outdoor กว้างขวาง มีระยะถอยพอประมาณ ถ้าต้องการ เต็มตัว ก้อถอยหลังมากหน่อย แต่ถ้าพื้นที่ไม่อำนวย ก็หันมาถ่ายแบบ ค่อนตัว ครึ่งตัว Head and Shoulder หรือ แม้กระทั่ง Headshot ตามพื้นที่ที่บังคับ เป็นการฝึกมุมอง ไปในตัว ..... บังเอิญ ผมไม่ถนัดในการ compose ภาพแบบเต็มตัว การใช้เลนส์ 105mm เลยยิ่งเหมาะกับผมมาก
ตอนนี้ ได้เลนส์ 85/1.4 มาอีกตัว เลยใช้สลับกัน 3 เลนส์ คือ 105/2DC 85/1.4 และ 180/2.8 ครับ .....
อ่านมาถึงตอนนี้ หลายทั่น (ถ้ามีหลงเข้ามาอ่าน) อาจจะคิดว่า แบบนี้ เลนส์อื่นๆ ก้อไม่เหมาะสมสำหรับถ่ายภาพสาว ..... ต้องขอย้ำว่า ผมหมายถึง ถ้าเป็นไปได้ (ตามความคิดของผม) เท่านั้นครับ เลนส์ที่มีอยู่ในมือ ถ้าเลือกใช้ในถูกวิธี รู้จุดเด่น จุดด้อย ของเลนส์ ตัวนั้น ก้อนำมาใช้ได้หมดอ่ะครับ
ผมใช้ เลนส์ AF 10.5mm f/2.8G ED DX Fisheye ถ่ายภาพสาว หลายครั้ง ได้ภาพที่ถูกใจ หลายใบเหมือนกัน
การจัดองค์ประกอบภาพ ผมคงจะไม่กล่าวถึงมากนัก เพราะ ไม่ค่อยมีความชำนาญมากนัก แต่ ที่ผมใช้ อยู่ คือ
- ระวังอย่าให้ มือ/เท้าขาด (แต่ลงท้าย มักจะขาดนิดขาดหน่อย ทุกที)
- ส่วนบนของหัว ขาดได้ (ถ้าจำเป็น) แต่อย่าให้ คางขาด
- หลีกเลี่ยงฉากหลัง ที่มีความสว่าง ต่างจาก นางแบบ มาก ..... ถ้า จำเป็น อาจจะใช้วิธีวัดแสงที่ ฉากหลัง แล้ว Fill Flash (ผมไม่ถนัด เพราะ ใช้ทีไร ภาพดูแข็งๆ อีกทั้ง ควบคุมปริมาณแสง ไม่พอดีสักที) หรือ วัดแสง ที่ ตา ของแบบ แล้วใช้ Reflector ช่วย (กำลังฝึกอยู่)
- หลีกเลี่ยง ฉากหลัง ที่ รกรุงรัง หรือ แย่งความสนใจไปจากตัวแบบ
- ระวัง อย่าให้ มีต้นไม้ หรือ เสา โผล่กลาง ศีรษะ ของแบบ หรือ มีเส้นแนวนอน ตัดคอนางแบบ
- พยายาม ไม่ถ่ายภาพมุมเงย เพราะ ผมขี้เกียจย่อตัว รวมทั้ง ถ้าฉากหลังเป็นท้องฟ้า การควบคุมแสง ที่ใบหน้าของแบบจะทำได้ยาก แต่ถ้าหาฉากหลังที่เหมาะสมได้ มุมเงยก้อให้ภาพที่แปลกตาดี แต่ ระวังเรื่อง มุมของใบหน้าด้วยนะครับ น้องบางคน มุมเงย หน้าอาจจะไม่สวย...
มาถึงท่อนสุดท้าย ค่าการใช้งานจริง กับ กล้อง Nikon D80 ที่ใช้อยู่คือ
- ค่า Default ของกล้อง + Color mode sRGB Ia
- วัดแสงแบบ center-weighted และโฟกัส ที่บริเวณ ตา ของนางแบบ ด้านที่ใกล้ตัวเรา
- ถ้าภาพออกมา ดูแสงฟุ้งๆ ลองขยับหามุม หรือ ทิศทางแสงใหม่ อาจจะได้มุมที่ภาพมีสีสันดีขึ้น
- เลือกใช้ ค่ารูรับแสง ประมาณ f/4 – f/5.6 แต่โดยมากจะใช้ f/ 4-5 ไม่ค่อยได้ใช้ 5.6
- ถ้า สภาพแสงดีๆ จะใช้ โหมด A – Aperture Priority โดยให้ shutter speed ประมาณ 1/125s
